IN DE BAN VAN DE TIJD: INHOUDELIJK

In de Ban van de Tijd vertrekt vanuit vijf objecten. Twee daarvan lijken heel eenvoudig, een rechte lijn op de grond en een ronde kogel aan een stuk touw. De andere drie zijn complexer: een draaibare hemelbol die bestaat uit een aantal metalen ringen en twee mechanische apparaten met bewegende onderdelen.

De tijd verbindt ze met elkaar. Ze dragen bij tot een inzicht in de tijd die voor iedereen onder ons toch ook een mysterieus gegeven blijft. Niets is meer vertrouwd en tegelijk zo ongrijpbaar. Op hun manier proberen die vijf objecten het ongrijpbare bevattelijk te maken door vorm te geven aan de tijd. 

Elk van deze objecten heeft zijn oorsprong in een andere periode uit de geschiedenis. De tentoonstelling start op het einde van de dertiende eeuw, een periode waarin een klooster als de Sint-Pietersabdij één van de meest centrale plaatsen voor kennis is. Tijdens de zes volgende eeuwen verandert het Europese wereldbeeld totaal en onze vijf centrale objecten hebben daar stuk voor stuk een belangrijke rol in gespeeld.

 Het zijn objecten die tussen de wetenschap, technologie en kunst van hun tijd in staan. Het gebruik ervan stelde de mens in staat om het verloop van de tijd op verschillende manieren uit te beelden. Tegelijkertijd waren het ook zelf objecten van verbeelding. Ze duiken op in schilderijen, in illustraties, of later in films. Door hun relatie tot de tijd werden ze steeds gezien als bijzonder betekenisvolle objecten. Die betekenis proberen we te tonen. Het verhaal van de tentoonstelling eindigt in de negentiende eeuw, wanneer de moderne onderzoeksuniversiteiten vorm beginnen te krijgen.

Om dit verhaal te vertellen maken we ook gebruik van een schatkamer die een paar honderd meter verwijderd ligt van de Sint-Pietersabdij: een toren vol historische boeken. Op hun manier tonen ook deze boeken de tijd. Ze hebben elk een heel parcours afgelegd. Sommigen behoorden zelfs eerst tot de collectie van de Sint-Pietersabdij, voor ze in de negentiende eeuw in de bibliotheek van de dan net opgerichte universiteit terecht kwamen. Ze werden honderden jaren geleden geschreven, gedrukt, en gelezen, en ze dragen vaak heel directe sporen van het verloop van de tijd. Door hun blijvende aanwezigheid laten ze het verleden nog steeds een deel van het heden zijn.

Uiteindelijk is dat het doel van deze tentoonstelling. Net zoals de getoonde objecten tot doel hadden het verloop van de tijd bevattelijk te maken, wil de tentoonstelling helpen om het verleden te verbeelden, om zo vorm te geven aan onze eigen tijd.

 

<- Terug